ໄລຍະທີໜຶ່ງ (1975 - 1983)
ພາຍຫຼັງປະເທດຊາດໄດ້ຮັບການປົດປ່ອຍ ແລະ ສະຖາປະນາເປັນ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ໃນວັນທີ 02 ທັນວາ 1975, ປະເທດເຮົາໄດ້ລົບລ້າງລະບອບ ລາຊາທິປະໄຕ ເຄິ່ງຫົວເມືອງຂຶ້ນ ແລະ ລົບລ້າງບັນດາກົງຈັກການປົກຄອງຂອງລະບອບເກົ່າ ແລະ ສ້າງລະບົບກົງຈັກການຈັດຕັ້ງຂອງລະບອບໃໝ່ຂຶ້ນແທນ. ພັກ ແລະ ລັດຖະບານລາວ ໄດ້ຫັນການຄຸ້ມຄອງລັດ, ຄຸ້ມຄອງສັງຄົມດ້ວຍມະຕິຄຳສັ່ງ, ບັນດາອົງການອໍານາດລັດປະຊາ ທິປະໄຕປະຊາຊົນໄດ້ຮັບການປັບປຸງຢ່າງເປັນລະບົບນັບແຕ່ຂັ້ນສູນກາງລົງຮອດທ້ອງຖິ່ນ ໃນນັ້ນລວມທັງອົງການໄອຍະການປະຊາຊົນກໍໄດ້ມີການລິເລີ່ມສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນ.
ໃນໄລຍະນີ້ວຽກງານໄອຍະການຢູ່ຂັ້ນສູນກາງແມ່ນສ້າງຕັ້ງເປັນກົມໜຶ່ງ ເອີ້ນວ່າ: “ກົມໄອຍະການ” ຂຶ້ນກັບກະຊວງຍຸຕິທໍາ ປະກອບມີພະນັກງານ 12 ທ່ານ ແລະ ຂັ້ນທ້ອງຖິ່ນ ແມ່ນເປັນຂະແໜງໜຶ່ງຂຶ້ນກັບພະແນກຍຸຕິທໍາແຂວງ-ກໍາແພງນະຄອນ ໂດຍມອບໃຫ້ຮອງຫົວໜ້າພະແນກຍຸຕິທໍາ ເປັນຜູ້ເຮັດໜ້າທີ່ແທນໄອຍະການ, ສ່ວນ ຢູ່ຂັ້ນເມືອງ ແມ່ນບໍ່ທັນມີກົງຈັກການຈັດຕັ້ງຂອງອົງການໄອຍະການ ແຕ່ໄດ້ມອບໜ້າທີ່ໃຫ້ ກອງບັນຊາການ ປກສ ເມືອງເຮັດໜ້າທີ່ແທນໄອຍະການ.
ການເຄື່ອນໄຫວວຽກງານໄອຍະການ ໃນເບື້ອງຕົ້ນແມ່ນໄດ້ຖືເອົາ ຄຳສັ່ງເລກທີ 53/ນຍ, ສະບັບລົງວັນທີ 15 ຕຸລາ 1976 ຂອງ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ກ່ຽວກັບການຈັບຕົວ, ການສືບສວນ ແລະ ຕັດສິນຜູ້ກະທຳຜິດ ເຊິ່ງເປັນບ່ອນອີງໃນການເຄື່ອນໄຫວປະຕິບັດໜ້າທີ່. ຄໍາສັ່ງສະບັບນີ້ຖືວ່າເປັນນິຕິກຳທີ່ສໍາຄັນ ແລະ ມີລັກສະນະປະຫວັດສາດ.